Torf to skała osadowa powstająca w wyniku procesu torfienia, polegająca na przemianach obumarłych szczątków roślinności bagiennej zachodzących w warunkach silnego zwilgotnienia oraz braku dostępu tlenu.

W skład torfu wchodzą substancje organiczne ( kwasy huminowe i ich związki), duże ilości węgla, azotu oraz substancje mineralne.

Właściwości torfu zostały szybko docenione w lecznictwie, kosmetyce, rolnictwie i ogrodnictwie, przez co jego zasoby bardzo się zmniejszyły. Torf używany jest w kosmetyce oraz lecznictwie w postaci kąpieli i okładów borowinowych, oraz w ogrodnictwie jako dodatek do ziemi kwiatowej.

W niektórych krajach Europy Zachodniej w tym przykładowo w Niemczech, powstały już przepisy chroniące ostatnie połacie torfowisk i regulujące wydobycie torfu. Torfowiska są bowiem miejscem występowania wielu chronionych gatunków zwierząt i roślin.

Uszkodzone torfowiska wydzielają znaczne ilości dwutlenku węgla, podczas gdy torfowisko nienaruszone o powierzchni 1 hektara jest w stanie związać około 2 Ton dwutlenku węgla w ciągu roku.

Z kolei proces powstawania 1 metra torfowiska zabiera około 1000 lat.

W Polsce jest ponad 49 000 torfowisk, z których zdecydowana większość występuje w północnej części kraju (w pobliżu wybrzeża Bałtyku, na Mazurach i Kurpiach oraz w dolinach Noteci i Biebrzy). Z tego 90% to torfowiska niskie, 6% – torfowiska wysokie, a resztę tworzą formy przejściowe.

Duże kopalnie torfu działają na największych w kraju i niezwykle cennych przyrodniczo torfowiskach wysokich, np. Imszar, Karaska. Półlegalna eksploatacja torfu z rolniczo użytkowanych torfowisk niskich jest często prowadzona pod pretekstem kopania stawów rybnych.

W Polsce pojawiło się kilka pojedynczych inicjatyw mających na celu ochronę poszczególnych torfowisk, nie ma jednak ogólnych przepisów chroniących te obszary oraz regulujących ich eksploatację.

Postarajmy się zatem póki co wnieść coś do sprawy i zrezygnować z pielęgnacji borowinami oraz zakupu ziemi ogrodniczej z dodatkiem torfu.
Kosmetyka naturalna oraz medycyna dają nam dziś wiele alternatywnych możliwości pielęgnacji i leczenia, a ziemię torfową też łatwo można zastąpić samodzielnie przygotowaną mieszanką 40% ziemi ogrodowej, 40% kompostu oraz 20% piasku. Więcej informacji o Polskich mokradłach znajdziecie na stronie:

www.gis-mokradla.info